Bãi biển Nam Ô Nàng công chúa hay cô bé lọ lem ? – Phần 3

Một thành phố trực thuộc trung ương lẽ nào lại tồn tại một bãi biển như vậy ngay cửa ngõ phía bắc, dưới chân Thiên hạ đến nhất hùng quan, trước thềm thế kỷ 21?
Ông Nguyễn Văn Thước, trưởng phòng Quản lý đô thị quận Liên Chiểu, thành phố Đà Nẵng cho biết: “Vấn đề cảnh quan sinh thái ở bãi biển Nam Ô sẽ cơ bản được giải quyết khi mở được một con đường dài 800 m , rộng 8 mét từ chân cầu Nam Ô đến chân núi Nam Ô. Con đường huyết mạch này không chỉ đơn thuần giúp cho sinh hoạt đi lại của nhân dân trong vùng được thuận tiện mà còn là cơ hội đặt dấu chấm hết cho tình trạng ô nhiễm môi trường tại đây tạo điều kiện phát triển các tiềm năng về du lịch, tạo công ăn việc làm cho người dân. Kế hoạch mở đường Nhà nước và nhân dân cùng làm với 70% vốn nhà nước cộng với với 30 % vốn nhân dân đóng góp phải được UBND thành phố phê duyệt, các ban ngành thành phố phối hợp kiểm tra mới tiến hành lập dự án”.
Theo ông Ngô Trường Thọ, trưởng phòng Quản lý du lịch thuộc Sở du lịch thành phố Đà Nẵng thì việc khai thác một tài nguyên bỏ quên như bãi tắm Nam Ô đòi hỏi phải có sự đồng bộ của các ngành các cấp… Chương trình ‘Năm du lịch Đà Nẵng – 2000” (Visit Danang 2000) đã mở ra hướng phát triển các khu nghỉ dưỡng ven biển (với trọng tâm là khu Mỹ Khê, Non Nước và Furama), cũng đã mở ra một cơ hội cho Nam Ô. Nhưng trước hết là tự thân người dân Nam Ô phải biết trân trọng gìn giữ cảnh quan sinh thái của chính nơi mình đang sinh sống, bởi đó là nguồn nội lực mạnh mẽ giúp bãi biển Nam Ô tìm lại những gì đã mất.
Ai đó đã ví Nam Ô như nàng – công – chúa – ngủ – bên – bờ – biển. Nhưng cũng có người cho rằng gọi là cô bé Lọ Lem thì có lẽ đúng hơn. Suy cho cùng thì đằng nào cũng vậy, dù công chúa hay Lọ Lem, câu chuyện luôn kết thúc có hậu khi một ngày đẹp trời nọ có chàng hoàng tử đến, vực nàng ra khỏi sự lãng quên và đặt nàng lên vị trí đích thực mà nàng xứng đáng được hưởng. Đà Nẵng đang chuyển mình thành một thành phố lớn, chúng ta có quyền tin tưởng câu chuyện cổ tích thời nay về Nam Ô sẽ sớm kết thúc có hậu để bãi biển thơ mộng này còn kịp đón bình minh của Thế kỷ 21.

Văn Thành Lê-Du lịch-Tổng cục du lịch-Bộ VH-TT-DL-34(86)-1999

Bãi biển Nam Ô Nàng công chúa hay cô bé lọ lem ? – Phần 2

Đến khi thành phố phát triển, nhất là sau khi có lượng lính Mỹ ồ ạt đổ vào Đà Nẵng, nhờ và địa thế trời cho ấy mà Nam Ô đã trở thành một trong các bãi biển có lượng khách đến tắm đông nhất.
Nhiều người vẫn còn nhớ cảnh đầu đường cuối bãi hồi ấy ken dầy các dãy nhà sàn và nhà dù phục vụ khách suốt ngày đêm, nhất là vào mùa hè. Sau năm 1975, mặc dù lượng khách không còn đông như trước, nhưng Nam Ô vẫn duy trì được bãi tắm xanh – sạch – đẹptrong một thời gian khá lâu.
Trong “bộ tam” xanh – sạch – đẹp thì xanh và đẹp là của trời cho, còn sạch chỉ do con người mà có. Sạch là tiêu chuẩn số 1 khi đánh giá một cảnh quan môi trường nào đó. Đáng tiếc là bãi tắm Nam Ô đã đánh mất niềm tin của du khách tù khi cư dân nơi này đông đúc hẳn lên và chuyện vệ sinh môi trường không sao kiểm soát nổi. Theo chân ông Bùi Văn Đông – một cán bộ phường Hòa Hiệp, chúng tôi làm một chuyến đi thực tế dọc theo bờ biển Nam Ô. Khu vực Nam Ô 2 /(kéo dìa từ phía nam núi Nam Ô đến lăng Ông) là bến bãi dành cho dân làm nghề biển. Nơi đây ghe thuyền đông đúc, người vào ra tấp nập chuẩn bị vụ mùa. Đây đó lẫn trong lớp cát óng ánh dưới nắng mai là những thứ do chính người dân nơi đây thải ra mà làn gió trong lành cũng chỉ đủ làm dịu đi cái mùi xú uế đến khó chịu. Khu vực Nam Ô 3 (từ phía bắc núi đến chân cầu Nam Ô) là bãi tắm chính thức, lại đầy rác rến. Thói quen từ bao đời nay của người dân ven biển là cứ gởi xuống biển tất cả những gì họ thải ra trong cuộc sống hằng ngày. Người có ý thức thì còn đào hố chôn, kẻ kém ý thức bạ đâu vứt đó. Dần dà, bãi biển thơ mộng đã biến thành một bãi rác.
Khách ngày càng xa lánh Nam Ô là vì thế. Trước họ đến khá đông, thấy cảnh sơn thủy hữu tình như vậy ai lại chẳng muốn ghét thăm. Suốt ngày suốt tuần bị cuốn vào công việc, mọi người tranh thủ giờ rãnh rỗi đến đây tìm một góc thư giãn giữa trời mây non nước. Các nam thanh nữ tú đưa nhau đến với ước mong khung cảnh thơ mộng nơi này sẽ nói hộ ít nhiều nỗi lòng của họ với nhau. Thế nhưng mới rảo bước qua bãi cát, mới chạm chân đến bên gành đá, thì cái cảnh rác rến bập bềnh dưới nước cùng với mùi hôi thối do phóng uế bừa bãi trên bờ đã giục họ chán nản bỏ đi. Suối Mơ, đồi thông bên kia cầu Nam Ô, đèo Hải Vân… dù không có được vẻ quyến rũ sơn thủy hữu tình như bãi tắm Nam Ô, nhưng các nơi ấy đã thu hút họ vì một môi trường còn khá sạch.

Văn Thành Lê-Du lịch-Tổng cục du lịch-Bộ VH-TT-DL-34(86)-1999

Bãi biển Nam Ô Nàng công chúa hay cô bé lọ lem ? – Phần 1

Nằm sát bên quốc lộ 1A, dưới chân Hải Vân đệ nhất hùng quan, có độ dốc vừa phải, phong cảnh sơn thủy hữu tình… bãi biển Nam Ô quả là một món quà mà thiên nhiên đã hào phóng ban tặng cho thành phố Đà Nẵng. Có người đã ví Nam Ô như một nàng công chúa ngủ bên bờ biển, bởi nơi đây còn cất giấu một ko báu đầy hứa hẹn cho việc khai thác các tiềm năng du lịch. Liệu công chúa có kịp thức giấc để đón bình minh của Thế kỷ 21 ?
Nhờ có ưu thế trên chợ dưới sông, lại thêm là chỗ đóng nhà Trạm (thông tin liên lạc) của các triều vua nhà Nguyễn ngày trước nên Nam Ô đã nhanh chóng phát triển thành một thị tứ đông đúc. Nam Ô ngày nay thuộc phường Hòa Hiệp, quận Liên Chiểu, thành phố Đà Nẵng. Phần lớn người dân nơi này sống về nghề biển, nghề đã đưa tên tuổi Nam Ô ngày nay đi đến khắp thế giới. Nhắc đến Nam Ô, người ta hình dung ngay đến món nước mắm lừng danh trên thị trường ẩm thực không thua gì nước mắm Nha Trang, Phan Thiết hay Phú Quốc. Một thời Nam Ô còn nổi tiếng về nghề làm pháo, nhưng nổi tiếng sớm hơn vẫn là bãi biển sạch đẹp đã thu hút khách từ các nơi về khá đông.
Cách trung tâm thành phố khoảng 15 km về hướng Tây Bắc, Nam Ô có tên trong danh sách những bãi biển đẹp nhất miền Trung. Khách vào Nam ra Bắc thường dừng chân bên cầu Nam Ô để thỏa thích nhìn ngắm bức tranh sơn thủy thơ mộng nơi này. Bóng dáng những ghe thuyền bồng bềnh trên sông nước cùng với nét đậm nhạt của những lưới rớt uốn cong về phía mặt trời lặn đã tạo nên một phong cảnh rất riêng cho làng Thủy Tú. Về phía biển, giữa một dãi cát bằng phẳng nổi lên một ngọn núi không cao nhưng cây cối quanh năm tươi tốt, sách cũ chép là Xuân Sơn – núi mùa Xuân. Núi còn được gọi là mũi Nam Ô, bởi núi có một thế đổ thoai thoải về phía biển mà vô số khối đá to nhỏ dưới chân như những chú rùa khổng lồ quanh năm kiên nhẫn chống chọi với các cơn sóng bạc đầu. Trên núi có nhiều đường ngang lối tắt rất đẹp. Nơi đây còn có dấu vết của một rừng cây nguyên sinh, một thời có người đã dựng nhà sàn nghỉ mát ngay trên núi. Đứng ở đây có thể nhìn bao quát về thành phố Đà Nẵng, bán đảo Sơn Trà hay đường đèo Hải Vân ngoằn nghoèo chữ Z.
Bãi tắm Nam Ô được hình thành từ những năm 60, ban đầu là do nhu cầu tắm biển của cư dân trong vùng. Ngày ấy dân quanh bãi chưa đông nên biển sạch và đẹp.
Văn Thành Lê-Du lịch-Tổng cục du lịch-Bộ VH-TT-DL-34(86)-1999

Một nguy cơ biến các điểm du lịch thành địa ngục

Theo các nghiên cứu về hoàn cảnh tự nhiên toàn cầu của tổ chức nghiên cứu khí tượng đại học Chili miền đông nước Anh thì hiện tượng trái đất nóng lên sẽ hình thành đợt sóng nhiệt gây hạn hán và bệnh tật, đồng thời cũng tàn phá nhiều địa điểm du lịch nổi tiếng như HyLạp, Ô-xtơ-rây-lia, Tây Ban Nha, Manđíp cùng nhiều nơi khác khiến cho nhiều quốc gia du lịch bị thua lỗ.
Theo những phân tích và dự đoán của tổ nghiên cứu khí tượng đối với các vùng du lịch như Manđíp, vùng núi Alpơ châu u, miền đông Địa Trung Hải, miền nam Tây Ban Nha, Scốtlen, nhiều vùng hồ châu u, miền nam và đông châu Phi,Ô-xtơ-rây-lia, bang Florida nước Mỹ và Braxin cùng các vùng du lịch nổi tiếng khác thì thời tiết ở đây sẽ thay đổi khiến cho các thiên đường du lịch này trở thành địa ngục.
Báo cáo cho hay trái đất nóng lên khiến cho lượng tuyết ở vùng núi Alpơ, Ô-xtơ-rây-lia và Scốtlen cùng các nơi khác ít đi và làm mùa tuyết ngắn lại đã ảnh hưởng mạnh vào các khu trượt tuyết. Mặt khác các vùng du lịch truyền thống như Hy Lạp của Địa Trung Hải, Thổ Nhĩ Kỳ và miền đông nam Tây Ban Nha do khí hậu quá nóng nên có nhiều bệnh tật và phải đóng thêm thuế nước nên khách cũng ngại đến. Báo cáo còn chỉ rõ bệnh tật, bão và lụt lội, cháy rừng đều đang đe doạ Tây Ban Nha.
Mặt khác nạn hạn hán và khí hậu thay đổi khiến cho động vật hoang dã bỏ chạy khỏi khu rừng cấm, khiến cho lượng khách tới du lịch tham quan rừng cấm Đông Nam Châu Phi giảm. Tiếp đó trời nóng và thiếu nước mưa cũng làm lượng khách tới du lịch vùng rừng Braxin ít đi. Căn cứ vào cục khí tượng Mỹ về sự thay đổi của khí hậu toàn cầu và mức nước, tổ nghiên cứu dự đoán và chỉ rõ:việc trái đất nóng lên sẽ làm mực nước biển tăng cao, các vùng du lịch gần bờ biển như đảo quốc Man-đíp Ấn Độ Dương và bang Florida gần Đại Tây Dương cũng bị uy hiếp.
Báo cáo cho hay: Năm 1998 là năm nóng nhất của thiên niên kỷ này và nói khôi hài rằng do con người thích đi du lịch bằng máy bay cũng là một nguyên nhân làm trái đất nóng lên. Bởi lẽ khí xả máy bay cũng làm tăng khả năng hiệu ứng nhà kính khiến trái đất nóng lên. Tới năm 2020 số lượng khách du lịch sẽ tăng tới 1,6 tỷ người thì ô nhiễm môi trường càng xấu đi.
Quỹ tự nhiên toàn cầu đã khuyên toàn cầu giảm sử dụng nguyên liệu dầu mỏ để dùng các nguồn năng lượng tái tuần hoàn khác, qua đó giảm tốc độ nóng lên của trái đất. Họ cũng đề nghị các quốc gia cần giảm lãng phí các nguồn năng lượng tại các vật kiến trúc, đặc biệt là các kiến trúc vùng du lịch.
Diên Niên – Tuần Du lịch – Số 38(90) 20 -27/9/1999

Vụ án khách sạn Bàn Cờ vẫn chưa kết thúc?

Công ty mẹ phá sản, số phận khách sạn Bàn Cờ ra sao?
Như Báo Tuần Du Lịch số 24/1999 đã đưa, từ ngày 1 đến 6-7-1999, TAND Hà Nội mở phiên sơ thẩm xét xử 6 bị cáo nguyên là thành viên Ban quản lý công trình khách sạn Bàn Cờ thuộc Công ty vật tư quận 3 Thành phố Hồ Chí Minh. Trong quá trình xây Dựng khách sạn Bàn Cờ tại 87 Nguyễn Thái Học – Hà Nội, các bị cáo đã có rất nhiều sai phạm gây thiệt hại hơn 5,1 tỷ đồng của Nhà nước. Tuy nhiên quá trình điều tra mới chứng minh được các bị cáo đã chiếm đoạt và cố ý làm trái gây thất thoát hơn 1,56 tỷ đồng, số tiền còn lại chưa đủ căn cứ xác định tội phạm nên tách ra điều tra, xử lý sau.
Ngày 6-7, thẩm phán Nguyễn Văn Cương – chủ tọa phiên tòa tuyên án: Nguyễn Ngọc Châu 20 năm tù, Trương Viễn Phương 19 năm tù, Châu Thanh Phong 8 năm, Đỗ Thị Thu Hằng 3 năm, Đặng Thị Thu Hương và Phạm Thị Thu Thủy 3 năm tù treo. Các bị cáo phải bồi thường cho công ty Vật tư quận 3 số tiền 1.565.160.000 đồng. Tòa quyết định kê biên 2 ngôi nhà tại Thành phố Hồ Chí Minh cùng một số tiền, vàng của Nguyễn Ngọc Châu để đảm bảo thi hành án.
Trong khi phiên tòa diễn ra, ít người chú ý đến một người phụ nữ bé nhỏ đã nhiều tuổi. Mỗi khi Hội đồng xét xử yêu cầu trả lời những tình tiết liên quan đến vụ án, bà chỉ nói: “Tôi mới về nên không nắm được”. Đó là bà Huỳnh Thị Liên – quyền Giám đốc công ty Vật tư quận 3 dự phiên tòa với tư cách nguyên đơn dân sự. Sau khi phiên tòa kết thúc, phóng viên Báo Tuần Du Lịch đã phỏng vấn nhanh bà Liên:
Phóng viên: Theo bà, còn ai phải chịu trách nhiệm trong vụ án này nhưng chưa ra trước vành móng ngựa hôm nay?
-Tôi không đủ thẩm quyền trả lời câu hỏi này, song tôi được biết đây chưa phải là phiên tòa cuối cùng xung quanh vụ khách sạn Bàn Cờ. Theo anh em ở cơ quan nói có một bị cáo trong phiên tòa này hoàn cảnh đáng thương vì cấp trên ép buộc phải làm trái pháp luật nếu không sẽ bị sa thải.
Phóng viên; Thực trạng công ty Vật tư quận 3 và khách sạn Bàn Cờ hiện nay?
-Tôi về công ty Vật tư quận 3 từ tháng 2-1996 trong tình cảnh giám đốc cũ bị bắt về tội đánh bạc trong vụ Tamexco, công nợ ngập đầu, báo chí “đánh” liên miên vì những sai phạm của Ban lãnh đạo cũ. Cả công ty giờ chỉ còn vẻn vẹn 6 cán bộ, cụt vốn, mất uy tín đành cho thuê mặt bằng trụ sở lấy tiền trả lương cho anh em. Về phía khách sạn Bàn Cờ, tháng 7-1996 tôi đề nghị lãnh đạo quận 3 bán cho đối tác là công ty du lịch dịch vụ Ba Đình. Đến tháng 11 họ trả lại, quận 3 bán tiếp cho công ty Epco. Bảy tháng sau, Epco bị bắt, khách sạn Bàn Cờ lại về với công ty Vật tư quận 3. Cái số tôi làm quyền Giám đốc chỉ giải quyết công nợ và ra hầu tòa, tài sản bán đi rồi lại bị trả lại, tiền lời lãi họ thu hết, tôi trần mình ra trả nợ. Khách sạn Bàn Cờ 42 phòng, tiêu chuẩn 3 sao nhưng chất lượng xây dựng rất kém, xuống cấp tùm lum. Hiện nay tình hình kinh doanh cũng bi đát, khoảng 40 nhân viên phải thay nhau nghỉ việc, doanh thu tháng cao nhất chỉ đạt 200.000.000 đồng, tháng thấp nhất là 50 triệu. Khách sạn Bàn Cờ tồn tại chủ yếu để “giữ tang vật vụ án”.
Phóng viên: Về Thành phố Hồ Chí Minh bà dự định sẽ làm gì?
-Tôi báo cáo lãnh đạo Quận 3 kết quả phiên tòa hôm nay và xin phá sản Công ty Vật tư quận 3.
Trịnh Hiếu – Du lịch – Tổng cục du lịch – Bộ VH-TT-DL – Hà Nội – Năm 28(80)1999

Bể tắm an toàn

Mới đây các nhà Du lịch Pháp đã tạo ra một sản phẩm dành cho khách du lịch và các đối tượng khác đó là một loại bể tắm được thiết kế từ những chất liệu vải có độ bề cao, mềm, không thấm nước với màu sắc phong phú tùy theo thị hiếu của mỗi người. Bạn chỉ cần 30 phút để chuẩn bị (ảnh 1 và 2). Tất cả các thành viên của bạn sẽ có một bể tắm lý tưởng để cùng ngâm mình trong làn nước mát mẻ mà lại an toàn (ảnh 3+4+5). Với chiếc thang nhỏ gọn sẽ trở nên dễ dàng hơn để cho các thành viên tí hon ra vào một cách thoải mái. Dụng cụ này có thể mang theo suốt cuộc hành trình du lịch từ đồng bằng tới miền núi, từ miền ngược xuống miền xuôi. Chỉ cần một khu đất nhỏ, bằng phẳng, khách du lịch cũng đã có cho mình một bể tắm lý tưởng rồi và khi dùng xong nó có thể cuộn lại nằm gọn trong túi du lịch của bạn.
Khổ luyện để mong được ghi tên vào Guiness
Với lòng mong mỏi được ghi tên vào sách kỷ lục Guiness, anh Sustin Kase, 35 tuổi, người Úc thường xuyên rèn luyện phóng xe đạp từ tầng lầu cao xuống biển. Từ tầng 4, nay anh đã tăng lên đến tầng 10, mới đây anh đã tẩm xăng vào người, tự đốt cháy và phóng xe đạp từ tầng 10 xuống biển trước sự chứng kiến của mọi người.
Nữ Bộ trưởng du lịch mới của Thái Lan
Vừa qua, bà Pavena Hongsakul đã được cử làm Bộ trưởng Bộ Du lịch Thái Lan. Đây là người phụ nữ đầu tiên của nước này được giữ cương vị bộ trưởng. Theo người dân Thái Lan thì đây có thể là một hình ảnh mới hấp dẫn thêm khách du lịch quốc tế. Pavena còn là ủy viên Quốc hội và phó Ban thư ký đảng Chart Pattana. Là một nhà chính trị nổi tiếng bà Pavena hứa hẹn có khả năng khai thác mạnh hơn nguồn tài nguyên thiên nhiên và văn hóa của đất nước cho ngành du lịch.
Thủ tục lên máy bay ngay trong thành phố
Khách du lịch đi máy bay từ Heathrow tới London nay có thể làm thủ tục gửi hành lý và lấy thẻ lên máy bay ngay tại trạm dịch vụ hành lý Paddington trong trung tâm thành phố. Dịch vụ này sẽ cho phép hành khách lấy thẻ lên máy bay bất cứ lúc nào trong ngày trước khi máy bay cất cánh trước hai giờ. Dịch vụ gửi hành lý mở cửa từ 5 giờ sáng đến 11 giờ tối. Hiện nay các hãng hàng không có dịch vụ này là: Air Canada, Air Lanka, Air New Zealand, American Airlines, Base, British Airways, British Merditerranean, British Midland, Canadian Airlines, Finnair, GB Airways, LOT, Lufthansa, Qanta, SAS, Swissair, Thai International, United Airline và Varig Brasilian.
T.B – Tuần Du lịch – Số 37(89) 13 -20/9/1999

Đạo diễn Hoàng Quân Tạo người của nền kịch nói Hà Nội

Dáng vẻ hào hoa phong nhã của đạo diễn Hoàng Quân Tạo dễ khiến những người mới gặp anh lần đầu nghĩ rằng hẳn anh được sinh ra và nuôi dưỡng trong một gia đình nghệ thuật nòi hoặc đại trí thức của Hà Nội.
Thực ra, cuộc đời của nhà đạo diễn, nghệ sĩ ưu tú, con chim đầu đàn của Nhà hát kịch Hà Nội này truân chuyên chìm nổi, vật vã với đời sống, với nghệ thuật sân khấu hơn nhiều. Anh sinh trưởng trong một gia đình công nhân nghèo ở bãi Phúc Xá, là lớp đàn anh đồng hương của nhà thơ Phan Thị Thanh Nhàn mà những câu thơ trong tập “Hương thầm” của nữ sĩ đã nói hộ anh về một vùng đất bãi ven sông, một “Xóm đê” lam lũ và những thân phận vùng ngoại ô vất vả, cay cực, nhọc nhằn.
Hãy đọc những dòng tâm sự của Hoàng Quân Tạo: “Tôi sinh năm 1938 ở bãi Phúc Xá ven sông Hồng, Hà Nội. Bố tôi là công nhân hãng Avia. Ông tham gia Công hội Đỏ, bị giặc Pháp bắt, bị tra tấn dã man, về nhà thì ông. Mẹ tôi cũng là một cơ sở cách mạng. Lên 10 tuổi theo gương bố, tôi cũng theo con đường của ông. Rồi cũng bị bắt giam ở Hỏa Lò chung với “căng” tù chính trị…
Chao ơi, 15 tuổi năm 1953, đã vào căng Hỏa Lò, đã nòi cộng sản – chàng trai Hoàng Quân Tạo những năm 1946 – 1954 đã đứng trong hàng ngũ những thanh niên cảm tử Hà Nội tham gia kháng chiến. Rồi hòa bình, Hoàng Quân Tạo lại xung phong trong đoàn thanh niên Hà Nội đi xây dựng đường sắt Hà Nội – Lào Cai, là hạt nhân trong những buổi sinh hoạt văn nghệ nghiệp dư để rồi năm 1959, khi Đoàn văn công nhân dân thủ đô – tiền thân của Nhà hát kịch Hà Nội hôm nay, được thành lập – năm 1959, Hoàng Quân Tạo trở thành một trong những thành viên sáng lập.
40 năm qua, từ Đoàn văn công nhân dân Hà Nội, thành Đoàn kịch Hà Nội, rồi từ 1994 là Nhà hát kịch Hà Nội, suốt chặng đường phát triển và trưởng thành của nền kịch nói Hà Nội đều có sự đóng góp quan trọng đầy hiệu quả của Hoàng Quân Tạo. Anh là “kép” số một, là người từng đóng nhiều vai chính, từng tham gia từ khâu kịch bản, dàn dựng của nhiều vở kịch gây tiếng vang không chỉ trên sân khấu thủ đô. Đặc biệt từ năm 1981, khi tốt nghiệp nghiên cứu sinh đạo diễn tạo Hungari về, Hoàng Quân Tạo thực sử trở thành một đạo diễn tài năng, người thiết kế tạo dựng nhiều vở kịch nói nổi tiếng, tạo cho Nhà hát kịch Hà Nội uy tín hàng đầu trong nền nghệ thuật kịch nói cả nước. Các vở diễn: Thung lũng tình yêu, Tôi và chúng ta, Hà Nội đêm trở gió, Khoảng trống, Ảo vọng… là những tác phẩm có sự đóng góp công sức và tài năng của đạo diễn Hoàng Quân Tạo.
Còn nhớ những năm 80, với những vở kịch lừng danh của nhà viết kịch tài ba Lưu Quang Vũ. Chính Đoàn kịch nói Hà Nội ngày ấy với đạo diễn, đoàn trưởng Hoàng Quân Tạo là người bắc cầu nối giữa Lưu Quang Vũ với khán giả Hà Nội và cả nước. “Những năm tháng cam go, nghiệt ngã của Vũ, Vũ đều ở cạnh chúng tôi, rồi trong quầng sáng của ánh đèn sân khấu, sau cánh gà, Vũ làm thơ và viết kịch”. Hoàng Quân Tạo nhớ và nói về Lưu Quang Vũ như thế. Và, anh không chỉ có duyên với riêng Lưu Quang Vũ. Nhiều nhà văn quen biết như Chu Lai, tác giả kịch bản Hà Nội đêm trở gió, Thanh Hương, tác giả Thung lũng tình yêu, Nguyễn Anh Biên, tác giả Khoảng trống… đều bén duyên với nhà hát kịch Hà Nội qua đạo diễn Hoàng Quân Tạo.
40 năm, với trên 50 vở kịch được anh đạo diễn, Hoàng Quân Tạo đã góp phần làm nên diện mạo rất riêng của nhà hát kịch Hà Nội. Anh rất xứng đáng với lời nhận xét của đạo diễn, nghệ sĩ nhân dân, Tổng Thư ký Hội sân khấu Việt Nam Dương Ngọc Đức: “Trong giới sân khấu, đồng chí Hoàng Quân Tạo đã được đánh giá cao với thành tựu nghệ thuật nhiều năm, với thành tích xây dựng đoàn kịch Hà Nội từ thuở ban đầu đến Nhà hát kịch Hà Nội hiện nay. Có thể đánh giá Hoàng Quân Tạo là một giám đốc quản lý giỏi một Nhà hát nghệ thuật”.
Tư Mã Quang-Tuần Du lịch-Tổng cục du lịch-Bộ VH-TT-DL-33(85)-1999

Phố bánh canh Thủy Dương

Trong một đêm mùa hè nóng bức, ghé vào phố bánh canh Hàn Thuyên, ăn một lúc hai tô cái món cháo đồng quê nhiệt đới ấy, mồ hôi cứ túa ra sảng khoái. Nhưng thú vị hơn chính là được ngồi giữa hai dãy hàng quán lung linh những ngọn đèn hạt đỗ. Người ta bảo rằng ở Huế bây giờ đã mọc lên những phố phường ẩm thực rất độc đáo từ những món ăn bình dân đặc sản ấy.
Cái thứ bánh như là món canh trong bữa cơm gia đình, nên có tên gọi là bánh canh. Cái món canh được nấu bằng sợi bột thái mỏng với tôm, cua, cá tràu (cá lóc)… và tất nhiên khi đã qua tay cô đầu bếp Huế thì nó không chỉ còn là canh nữa. Cái món bánh canh ấy hẳn là có một lịch sử thật dài, mà hình ảnh đáng nhớ nhất là đôi quang gánh bốc khói của các mệ, các dì lúc mờ sáng, khi nhá nhem. Và chừng hai năm nay những đôi quang gánh ấy không đi lại nhiều nữa mà đã tụ họp lại thành một khu phố bánh canh ở góc đường Hàn Thuyên trong Thành nội. Ở đấy có đủ loại bánh canh bột gạo, bột lọc, nấu đặc với tôm, cua hoặc nấu lỏng với cá tràu. Những đêm rằm, mồng một còn có cả bánh canh chay nấu bằng nấm rơm, khuôn đậu… Trời nóng bức nhưng tô bánh canh nhất thiết phải hôi hổi bốc khói, và ớt, và hành, và rau răm. Húp xong một tô là kể như mọi lỗ chân lông đều mở toang, mệt mỏi theo đó mà biến mất. Nhưng thú vị hơn là được ngồi ăn giữa hai dãy quán thắp sáng bằng những ngọn đèn dầu mà du khách từ Bắc vô gọi là đèn hạt đỗ, còn du khách từ Nam ra thì quả quyết là đèn hột vịt. Quang cảnh hệt như chợ Âm phủ ở Đà Lạt vào cái thời “tiền sử” của nó. Đến chừng nửa đêm thì phố tắt đèn. Sáng ra đã thấy một phố bánh canh khác mọc lên ở cửa ngõ phía Nam thành phố. Phố bánh canh Thủy Dương ra đời vào khoảng năm 1997, đến bây giờ thì đã không thể phân biệt được đâu là khách gần, khách xa. Người sành ăn thì mê bánh canh Thủy Dương hơn vì cái vị ngọt từ của cá tràu ở đây đích thị là đồng quê. Buổi sáng phải chạy xe cả 5 cây số để ăn cho được tô bánh canh. Nhưng điều quan trọng nhất là đoạn đường đơn điệu này đã trở nên một địa điểm ẩm thực cho khách. Một phố ăn hàng – nói theo cách của người bạn hướng dẫn viên du lịch Huế.
Những ngày sau, tôi còn được bạn bè Huế đưa đến nhiều phố “ăn hàng” đầy bản sắc như thế. Thật ra những thứ bánh trái, chè chén này không phải xa lạ gì với tôi, nhưng mấy năm trước làm gì có những phố ẩm thực như thế. Buổi sáng, bạn đưa tôi đến tham quan Phố Hến ở đường Trương Định. Một người bạn rất mê…hến kể rằng khu phố hến này bắt đầu từ một gánh cơm hến thường xuyên ngồi dưới mái hiên Morin. Từ khi du khách săn lùng các món bình dân “độc chiêu” này dữ quá, khiến nữ chủ nghĩ ra cách thuê mặt bằng mở hẳn một “Nhà hàng hến” ở nhà 7 Trương Định. Tôi nói với các hướng dẫn viên rằng tôi hết sức thích thú với cái ý tưởng Phố hến này, nhưng còn cái vị ngọt – bùi – chua – cay của cơm hến thì có lẽ phải tìm ở các gánh hến rong. Và tôi mong cho các gánh hàng ấy mau mau về với phố hến này, kẻo khách du đang nóng ruột chờ đợi… Còn bây giờ, vào những buổi chiều tôi vẫn thích la cà với những phố Bèo – Nậm – Lọc hơn. Có thể nói, bánh là một phần tài sản lớn trong kho tàng ẩm thực của Huế. Người Cố Đô tỏ ra khéo tay, khéo mắt và khéo cả lưỡi, cả mũi trong việc tạo nên cả “thế giới bánh” mà hầu hết đều bắt đầu từ một loại nguyên liệu là hạt gạo. Bèo – Nậm – Lọc – Ướt – Ít – Ram, tên của các loại bánh Huế cứ như một câu thơ, và nếu gọi ra cho hết thì cũng vừa một bài ngũ ngôn từ tuyệt. Từ khi khách thập phương đưa nó vào cẩm nang du lịch Huế thì những phố Bèo – Nậm – Lọc bắt đầu làm ăn chuyên nghiệp hơn. Khách quen ăn nhất là phố Bèo – Nậm – Lọc Cung An Định. Con hẻm chạy sát bờ thành tòa nhà này bây giờ có tên là hẻm Bèo – Nậm – Lọc. Nhưng còn có một địa chỉ Bèo – Nậm – Lọc tình tứ hơn, đó là quán Hương Cau của bà Đỏ ở đường Nguyễn Bỉnh Khiêm. Thật khó mà diễn tả hết cái ngon từng loại bánh. Các cô gái thì thích bánh bèo vì cái vẻ cầu kỳ thú vị của nó. Ăn bánh bèo như thể ăn nghêu, cả một mâm gồm những chiếc chén nhỏ, trong đó có tráng một lớp bánh trắng nhân tôm chấy mỡ. Bọn trẻ con thì thích bánh nậm, bột gạo nhân tôm tráng mỏng trong lớp lá chuối hấp chín. Chỉ cái mùi lá chuối thoa mỡ bốc khói thôi là đã tiết hết dịch vị. Thực khách đàn ông thì thích bánh bột lọc hơn, bởi cái vị dẻo thơm của phiến bột trong veo bên trong nhìn rõ cả con tôm ôm lấy miếng thịt heo chấm với nước mắm ớt thanh khiết. Còn tôi thì thật tình vẫn thích cái cảm giác ngồi trong phố Bèo – Nậm – Lọc – Ướt – Ít – Ram mà vừa ăn vừa đọc các tấm biển hiệu đầy chất…thơ ấy.
Minh Tự – Du lịch – Tổng cục du lịch – Bộ VH-TT-DL – Hà Nội – Năm 28(80)1999

GMT Giải mà từ

LTS: Du lịch Việt Nam đang trong quá trình phát triển và hội nhập. Việc học hỏi kiến thức, kinh nghiệm nghề du lịch không chỉ ở trong nhà trường mà còn ở ngay trong cuộc sống.
Tuần Du Lịch mở chuyên mục GMT ngõ hầu mang tới quý độc giả những quy trình hoạt động du lịch được thể hiện thông qua các mã từ tiếng Anh.
Ban biên tập mong được độc giả cùng làm phong phú cho chuyên mục này.
5 (W-W): Bàn về thế, thời của du lịch
Nguyễn Trãi viết: “Được thời, có thế thì mất biến thành còn, nhỏ hóa ra lớn. Không thời mất thế thì to hóa ra nhỏ, mạnh hóa ra yếu, an lại thành nguy.”
Ngành du lịch đã có những cơ sở để tạo ra thế, thời. Đó là thông báo kết luận của Bộ Chính trị về phát triển du lịch trong tình hình mới (11/11/1998); là Pháp lệnh du lịch được UBTV Quốc hội thông qua và Chủ tịch nước ký lệnh công bố (20/2/1999); Đó là chương trình hành động quốc gia về du lịch và các sự kiện du lịch năm 2000; là Quyết định của Thủ tướng Chính phủ thành lập Ban chỉ đạo Nhà nước về du lịch nhằm giúp Thủ tướng chính phủ chỉ đạo và điều phối các hoạt động về du lịch (13/2/1999).
Đảng và Nhà nước đã mở rộng đường: Trên hô dưới ứng; Trên phát dưới động thì ắt “được thời” “có thế”.
“Dưới động” nghĩa là phải xác định đúng việc; nội dung, phạm vi từng công việc phải được nghiên cứu kỹ lưỡng vì sao phải là việc này mà không làm việc khác? Hoạt động du lịch đồng thời đạt hiệu quả trên nhiều mặt. Lựa chọn đúng trọng tâm, trọng điểm, vừa với khả năng và điều kiện cho phép, thì việc mới khả thi, mới có kết quả cao.
“Động” phải đúng thời, đúng chỗ. Có việc chung cả nước, lại có việc riêng của từng địa phương, từng cơ sở. Việc được tiến hành ở đâu, vào lúc nào đều phải suy xét.
Muốn “động” phải có giải pháp đúng, nghĩa là tìm ra con đường đi thích hợp nhất. Điều này lại cần đến trí thông minh, sự sáng suốt, nắm chắc cả lý luận lẫn thực tiễn, biết vận dụng cái hay vào điều kiện cụ thể, tránh khoa trương.
Từ ngàn xưa, chỉ những người có ý chí thì mới “động”. Còn người “nhu” thì “ẩn”. Để triển khai Pháp lệnh du lịch và Chương trình hành động quốc gia về du lịch phải có niềm tin, ý chí, quyết tâm và sự nỗ lực phấn đấu liên tục của tất cả mọi người tham gia. Ý chí lại được duy trì bằng những thành quả tuyệt vời của hành động. Làm mãi mà không thành, thì ý chí cũng nhụt dần theo thời gian.
Ngành du lịch đang ở vào giai đoạn đầu của sự phát triển. Muốn giành được thắng lợi ta phải tạo ra được thế, thời; nghĩa là phải thực hiện tốt kết luận của Bộ Chính trị, Pháp lệnh du lịch và Chương trình hành động quốc gia về du lịch. Mỗi cơ quan đơn vị, mỗi người trong ngành khi giải quyết từng công việc nên ghi nhớ 5 (W-W) sau:
Ai làm và làm cho ai? (Who and Whom)
Làm cái gì và tại vì sao? (What and Why)
Làm lúc nào và ở đâu? (When and where)
Ý chí và kết quả? (Win and Wow)
Vậy là: muốn có thế, thời phải hành động, và hành động thì đừng quên 5 (W-W).
Kỳ sau: 7 (M)
Bàn về các thành phần của công nghệ du lịch
Đàm Viết Lọc – Tuần Du lịch – 1999

Khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Sơn – điểm du lịch sinh thái hấp dẫn

Khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Sơn Xuân Sơn nằm trọn trong xã Xuân Sơn, huyện Thanh Sơn, tỉnh Phú Thọ. Ở đây một con gà gáy ba tỉnh cùng nghe, phía Nam giáp với Sơn La và phía tây giáp với Hòa Bình. Mặc dù việc đi lại còn gặp nhiều khó khăn, phải đi bộ 3 tiếng đồng hồ theo đường mòn len lỏi giữa rừng nguyên sinh, nhưng bù lại du khách sẽ được tận hưởng bầu không khí trong lành, rộn tiếng chim kêu, vượn hót, bốn mùa hoa nở, du khách lại có cảm giác đang quay về với cội nguồn hoang sơ mà huyền bí.
Khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Sơn thuộc dạng quý hiếm ở miền Bắc nước ta, vì có hệ động thực vật phong phú tồn tại ngay trên núi đá vôi với nhiều hang động đẹp. Rừng Xuân Sơn có diện tích hơn 4 ngàn hecta (chiếm 73%) diện tích tự nhiên. Phía ngoài được bao bọc bởi vùng đệm rộng lớn liên quan tới địa giới hành chính của 3 tỉnh, có tổng diện tích hơn 20 ngàn hecta, trong đó có khu bảo tồn chiếm ¼ diện tích. Các nhà nghiên cứu bước đầu đã thống kê được 314 loài thực vật bậc cao thuộc 321 chi, 115 họ, trong đó có 52 loài thuộc ngành quyết thực vật và hạt trần. Đây là nơi giao tiếp của luồn thực vật di cư có nguồn gốc từ Malaysia, Indonesia, xen lẫn với hệ thực vật bản địa như re, dẻ, mộc lan… Ngoài ra còn rất nhiều loài thuộc họ dầu, tiêu biểu cho khu Đông Bắc nước ta như táu muối, tàu cá suối, sao mặt quỉ và chò chỉ…
Về hệ động vật, hiện nay đã thống kê được 191 loài động vật có xương sống ở cạn thuộc 66 bộ, có 10 loài thú tiêu biểu là voọc xám, vượn chó, cầy bạc má, sóc bụng đỏ đuôi trắng… nhiều loại có trong sách đỏ cần được bảo vệ.
Xuân Sơn có 16 hang động lớn nhỏ nằm gần kề nhau tạo thành một cung du lịch hấp dẫn. Vào trong các hang về mùa hè thì mát, mùa đông thì ấm, với nhiều nhũ đá, măng đá hình trụ tròn, trụ đỡ đa thanh, đa sắc sáng lấp lánh, du khách có thể đi bộ hàng giờ trong hang và tắm nước suối.
Thời tiết ưu đãi với vùng đất này, đặc biệt là về mùa hè rất mát mẻ và dễ chịu. Khác với Tam Đảo mà cũng không hoàn toàn giống với Cúc Phương, Xuân Sơn có cái gì đó rất lạ, rất riêng, chỉ có ai đến mới thấy và cảm nhận được. Vào những kỳ nghỉ, du khách có thể chọn đây làm nơi nghỉ ngơi, thư giãn thay vì các điểm du lịch đã quen thuộc và đang quá tải. Hy vọng điểm du lịch này sẽ đem lại cho du khách nhiều điều thú vị và bất ngờ sau một “tua” dã ngoại.
Bình Lục -Tuần Du lịch – 1999